Van tropisch eilandhoppen tot voetschimmel op de Atlantic
Donderdag 18 september was de première van de documentaire ‘The Crossing’ van Natasja van Wijk bij Film By The Sea in Vlissingen. Zeilhelden was erbij en wat een zout water pareltje trok daar aan ons voorbij!
De documentaire volgt een groep van 25 scholieren van 15 – 16 jaar die in maart 2020 naar de Carib vertrekken voor vijf weken op een bèta (exacte vakken) verdiepingsreis van Masterskip op ‘s werelds grootste tweemast topzeilschoener ‘Wylde Swan’. Het reguliere schoolwerk inclusief tentamens gaat mee en wordt onder begeleiding aan boord gedaan; maar het programma bestaat ook uit zeiltraining, helpen in de kombuis, natuurkunde in de machinekamer en het befaamde Happy Hour: dek zwabberen en wc’s schrobben.
Twee mogelijkheden: voor anker gaan liggen of terug naar Nederland zeilen
En dan barst de coronapandemie los. Ver van huis wordt de Nederlandse berichtgeving gevolgd: vliegvelden maar ook havens sluiten en er is geen eind in zicht. Niet alleen het geplande programma valt in duigen, maar ook essentiële zaken als medische hulp – voor zaken die de scheepsarts niet alleen kan of die meer middelen vergen dan aan boord zijn – en bevoorrading, worden onzeker en kanaliseren naar 2 mogelijkheden: voor anker gaan liggen of terug naar Nederland zeilen. De beslissing valt: de groep gaat de Atlantic oversteken, te vroeg in het seizoen en met een groep piep-jonge mensen. Voor regisseuse Natasja het sein om de groep – waar haar 16-jarige zoon deel van uitmaakte – te vragen om te filmen en documenteren om de basis te vormen voor deze docu.
“Nou, toen kreeg ik al die snap chats. Maar dat maakt het wel heel intiem, en dat is hun belevingswereld” En dat is het: we zien rauwe reacties: ongeloof, onzekerheid, angst maar ook opwinding voor het komende avontuur en ontzettend plezier.
De jongens die hun kans op ‘djonko’s klappen’ (straattaal voor een blowtje roken, CS) op Jamaica zien verdampen, ondernemen een impuls-expeditie naar de sloppenwijken van St. Lucia om de hand te leggen op een royale batch Caribische wiet. Ook moet er op het eiland gezocht worden naar kleding die geschikt(er) is voor een oceaanoversteek: echte Carib-Gucci joggingbroeken en rasta mutsen.
“Het was een snelkookpan”, zoals Natasja van Wijk zegt, “ze waren heel bleu, en de dingen die aan boord gebeurden waren de dingen die ook op het schoolplein zouden gebeuren of in de klas.
Maar dan ga je ’s avonds naar huis en heb je je safe-space, je familie. Maar hier werd alles samen beleefd.” Ontluikende liefdes, heimwee, eten op rantsoen – want er zitten beestjes in de voorraden, zuur ruikende bunks en voetschimmel door permanent natte voeten. De camera werkt als biechtstoel en diepste gevoelens, thuis niet geuit, worden hier gedeeld. In de bioscoopzaal proef je de ontroering bij het publiek. Hoe kwetsbaar deze jongens en meiden zich op durven te stellen is misschien nog wel indrukwekkender dan de reis zelf.
Gaat het hier om een elite groepje? Bullshit, volgens Natasja. Hoewel zeilen als een elitesport wordt gezien, hadden sommige jongens en meiden nog nooit de binnenkant van een zeilboot gezien. Een van de jongens moest elke dag om vier uur op om deze reis bij elkaar te werken en aan het eind van het schooljaar had hij het niet bij elkaar en moest nog een jaar werken en sparen om dit voor elkaar te krijgen. En hij was niet de enige. Het zijn avontuurlijke, initiatiefrijke kinderen. En met veerkracht, want samen bereiken ze op 28 april dan toch Harlingen.
Schitterende beelden op zee, ontroerende getuigenissen van de leerlingen en interessante inzichten van Sir Robin Knox-Johnston en John Kretschmer maken deze documentaire tot een heel fraaie kijkdoos waarin verbondenheid met de natuur, coming of age en oceaanpsychologie een plekje op je netvlies vragen.
The Crossing gaat een dezer maanden in release. Het is nog niet bekend waar.
Chantal Scheiberlich
