Britten waarschuwen: GPS onbetrouwbaar
De Britse regering adviseert zeilers, scheepseigenaren, havens en alle betrokkenen in de maritieme sector om zich voor te bereiden op operaties zonder GPS, aangezien spoofing, jamming, signaalverlies en interferentie in Global Navigation Satellite Systems (GNSS) wereldwijd toenemen.
De eerste Europese regering heeft nu een officieel advies gegeven over de betrouwbaarheid van GPS. Of in Nederland, naast de adviezen van organisaties als het Watersportverbond, ook de overheid een dergelijk vergaand advies zal formuleren is nog onbekend. De gevolgen kunnen verstrekkend zijn. Wat te denken van verzekeringskwesties: “Zonder sextant naar de Oostzee?” of “Aansprakelijk bij stranding”? De redactie gaat op onderzoek uit.
Niet meer afhankelijk
In een belangrijke stap heeft de Maritime and Coastguard Agency (MCA) half oktober een richtlijn gepubliceerd: Marine Guidance Note MGN 719. Hierin wordt gewezen op het toenemende risico van GNSS-storingen en worden maritieme belanghebbenden aangemoedigd om hun activiteiten te herzien en ervoor te zorgen dat ze niet volledig afhankelijk zijn van GPS voor veilige navigatie. De waarschuwing volgt op een aanzienlijke toename van storingen en spoofing, wat betekent dat GPS met de nodige voorzichtigheid moet worden behandeld, aangezien het niet langer altijd betrouwbaar is.

De MCA beveelt zeevarenden aan om te oefenen met navigeren met behulp van alternatieven voor GPS, en vraagt hen de werkwijzen aan boord te herzien om ervoor te zorgen dat ze niet afhankelijk zijn van deze technologie, maar over de vaardigheden en apparatuur beschikken om op traditionele wijze te navigeren, bijvoorbeeld met behulp van traditionele zeekaarten, passers en plotterapparatuur.
1.702 aanvallen in 1 week
De afgelopen jaren is wereldwijd een opvallende toename te zien in het aantal meldingen van GNSS-storingen, met name in de Zwarte Zee, de Oostzee, de Golfregio en delen van Oost-Azië. Dergelijke interferentie kan de vorm aannemen van jamming (waarbij signalen worden geblokkeerd of verstoord) of spoofing (waarbij valse positie-informatie aan gebruikers wordt gepresenteerd). Groot-Brittannië dringt er bij bemanningen op aan om het navigeren zonder GPS te oefenen, aangezien jamming en spoofing steeds vaker voorkomen. Uit afzonderlijke monitoring bleek dat er in één week in september 1.702 onmogelijke positiesprongen werden vastgesteld, waarbij 379 schepen betrokken waren. „Deze interferentie verslechtert of verhindert de via satelliet verkregen PNT (Positie, Navigatie en Timing), wat betekent dat GNSS op bepaalde locaties niet langer overal beschikbaar is.
Alle systemen
De waarschuwing reikt veel verder dan elektronische kaarten. De instantie stelt een lange lijst van potentieel kwetsbare apparatuur op, waaronder ECDIS, AIS, stuurautomaten, dynamische positioneringssystemen, radar, gyrokompassen en GMDSS-communicatieapparatuur. Aan wal zijn ook scheepsverkeersdiensten, loodsdiensten, havenbeheerplatforms en geautomatiseerde logistieke systemen kwetsbaar. De mededeling volgt op toenemend bewijs dat interferentie met satellietnavigatie een operationeel gevaar aan het worden is, in plaats van een incidenteel ongemak in conflictgebieden.
Echte vaardigheden


De richtlijn benadrukt nogmaals het belang van het kunnen navigeren zonder afhankelijk te zijn van satellietpositionering, en noemt radarbepaling, visuele peilingen, astronomische navigatie en zelfs het goede oude gegist bestek. „Het zijn geen vaardigheden die we naar de geschiedenisboeken zouden moeten verbannen; het zijn vaardigheden die mogelijk je leven kunnen redden als de elektronica op een cruciaal moment uitvalt. Je kunt alle technologie van de wereld hebben, maar als je de beperkingen ervan niet begrijpt, of niet weet wat je moet doen als het faalt, loop je het risico jezelf en anderen in gevaar te brengen.” Aldus de Britse overheid.
Dit bericht verscheen in scheepspost
Bron: Maritime and Coastguard Agency en Yachting Monthly,

